Wanneer geldt een bedenktermijn voor consumenten? 2

Vraag van de maand: Mag ik werknemers verplicht vakantie laten opnemen als het rustig is in de winkel?

19 augustus 2026

Tijdens de zomerperiode is het in sommige winkels rustiger dan normaal. Daardoor ontstaat soms de vraag of medewerkers verplicht vakantiedagen moeten opnemen wanneer er minder werk is.

Mag dat zomaar?

Nee, in principe niet. De hoofdregel is dat een werknemer zelf vakantie aanvraagt. Omdat vakantiedagen in beginsel op verzoek van de werknemer worden opgenomen, kun je als werkgever niet eenzijdig bepalen dat werknemers vakantiedagen moeten opnemen omdat het tijdelijk rustiger is in de winkel. Een tijdelijke terugloop in werkzaamheden is op zichzelf dan ook geen reden om werknemer te verplichten vakantiedagen op te nemen.

Vraagt een werknemer vakantie aan, dan moet je als werkgever binnen twee weken reageren op dat vakantieverzoek. Reageer je niet binnen die termijn, dan staat de vakantie in principe vast volgens de wensen van de werknemer. Je mag een vakantieverzoek als werkgever alleen weigeren als er sprake is van gewichtige redenen, bijvoorbeeld wanneer toewijzing van het verzoek tot ernstige problemen in de bedrijfsvoering zou leiden.

Zijn er uitzonderingen?

Ja. Van de hoofdregel kan worden afgeweken als hierover vooraf afspraken zijn gemaakt, bijvoorbeeld in de arbeidsovereenkomst, het personeelshandboek of de cao. Denk bijvoorbeeld aan een collectieve vakantie of een verplichte bedrijfssluiting waarbij medewerkers vakantiedagen moeten opnemen.

Zo bepaalt de cao Retail Non-Food dat een werkgever, in overleg met de ondernemingsraad, jaarlijks maximaal twee verplichte collectieve vakantiedagen kan aanwijzen. Ook kunnen hierover aanvullende afspraken worden gemaakt, waarbij afwijkingen per vestiging of locatie mogelijk zijn. Controleer daarom altijd welke afspraken binnen jouw bedrijf gelden.

Wat als er minder werk is?

Is het tijdelijk rustig in de winkel? Dan is het verstandig om hierover met werknemers in gesprek te gaan. Mogelijke oplossingen zijn:

  • Vakantiedagen opnemen in overleg;
  • Roosters aanpassen binnen de geldende regels;
  • Werknemers inzetten voor andere werkzaamheden;
  • Extra trainingen of opruimwerkzaamheden plannen.

Wat moet je nu doen?

Verwacht je een rustige periode? Bekijk dan tijdig de personeelsplanning en ga hierover in gesprek met je werknemers. Duidelijke afspraken voorkomen teleurstellingen en zorgen voor een goede bezetting wanneer het weer drukker wordt.

Guusje van Gent

Guusje van Gent

Adviseur Ondernemersservice

Ik wil graag lid worden

Leden kunnen altijd rekenen op juridisch en zakelijk advies op maat, zij krijgen toegang tot een groot bestand aan voorbeelddocumenten en contracten, trainingen en evenementen.