Geen vraag te gek
088 973 06 00

Hoe zit het met bijzondere bedingen in arbeidsovereenkomsten?

In de modelarbeidsovereenkomsten van INretail zijn een aantal bepalingen opgenomen. Kunnen jullie mij daar meer informatie over geven?

Hoewel werkgever en werknemer bij het aangaan van de arbeidsovereenkomst in principe de vrijheid hebben zelf de inhoud van de overeenkomst en de daarin opgenomen wederzijdse verplichtingen vast te stellen, geldt met betrekking tot een aantal bedingen dat door de wet begrenzingen zijn gesteld aan de contractsvrijheid van partijen.

Bijzondere bedingen 

Het gaat hierbij onder meer om een aantal bijzondere bedingen die partijen in de overeenkomst op kunnen nemen, een beding met betrekking tot nevenarbeid, een geheimhoudingsbeding, een beding omtrent de eigendommen van de werkgever, een boetebeding of een studiekostenregeling. Indien u de werknemer wilt kunnen beboeten bij het schenden van één van deze bedingen zult u dit expliciet in de arbeidsovereenkomst moeten opnemen.

Wat houdt het verbod op nevenarbeid in?

Als uw werknemer naast zijn arbeidsovereenkomst andere werkzaamheden – zogenaamde nevenwerkzaamheden – gaat verrichten, kunt u hierdoor worden benadeeld. Uw bedrijf kan direct of indirect schade oplopen door de nevenwerkzaamheden van de werknemer, zoals bijvoorbeeld de werknemer die in zijn vrije tijd uw concurrent is of de werknemer die zoveel arbeid in zijn vrije tijd uitvoert, dat het ten koste gaat van zijn arbeidsvermogen voor uw bedrijf.

Wil je voorkomen dat de werknemer tijdens de duur van de arbeidsovereenkomst nevenwerkzaamheden gaat verrichten, dan kunt u in de arbeidsovereenkomst een beding opnemen, dat bepaalt dat de werknemer slechts met uw toestemming nevenwerkzaamheden mag verrichten.

Wat houdt het geheimhoudingsbeding in?

Met werknemers die door hun werkzaamheden bekend raken met vertrouwelijke bedrijfsinformatie, kunt u een geheimhoudingsbeding overeenkomen. In dit beding vermeldt u dat het van toepassing is tijdens en na het dienstverband met uw onderneming. Mogelijke sancties op het niet nakomen van het geheimhoudingsbeding kunnen zijn een boete, ontslag op grond van een dringende reden of het schadeplichtig stellen van de werknemer. Een algemene verplichting over geheimhouding is overigens opgenomen in de CAO Retail Non-Food (art. 3)

Ook wanneer er geen speciaal (CAO-)beding is, rust er op de werknemer toch een zekere geheimhoudingsplicht. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer u cijfers over de ontwikkeling van de marges en de winst aan de werknemer verstrekt in het kader van een winstdelingsregeling. De werknemer wordt geacht deze bedrijfscijfers niet aan derden te verstrekken. Doet hij dat wel dan kan er sprake zijn van een onrechtmatige daad jegens u.

Waarom is een boetebeding opgenomen?

Als stok achter de deur om nakoming van de bijzondere bedingen te stimuleren kunt u aan deze bedingen een boetebeding koppelen. In het boetebeding moet worden vermeld voor welke overtreding de boete wordt opgelegd, om welk bedrag het gaat en welke bestemming de boete heeft. De bestemming mag niet zijn de werkgever zelf. Wat wel mag: een goed doel, de personeelspot etc. De hoogte van de boete mag per week maximaal een halve dag loon bedragen. Echter, deze regel geldt niet voor werknemers met een loon hoger dan het minimumdagloon ingevolge de WAO. Ook geldt dan de regel ten aanzien van de bestemming van de boete niet.

Daarbij is het belangrijk te weten dat een beding dat u bevoegd verklaart om zowel een boete te heffen als een schadevergoeding te vorderen nietig is en dus geen enkele werking heeft. Met andere woorden: u kunt dan helemaal niets vorderen. Beter kunt u daarom in het beding aangeven dat u de keuze hebt tussen deze twee. Dat zou u bijvoorbeeld kunnen doen met de volgende zinsnede: ‘In plaats van deze boete kan de werkgever ook volledige schadevergoeding vorderen’.

Wat houdt het beding omtrent eigendommen werkgever in?

In de arbeidsovereenkomst of het arbeidsreglement kunt u uw personeel erop wijzen dat het door u aan de werknemer beschikbaar gestelde materieel, materialen en bescheiden uw eigendom zijn en dat zonder uw toestemming privé-gebruik of het ter inzage geven van of in bruikleen geven aan derden verboden is. Tevens kunt u opnemen dat bij de beëindiging of zoveel eerder als door u als werkgever wordt gevraagd, de eigendommen van de werkgever weer ter beschikking worden gesteld.

Waarom is er een wijzigingsbeding opgenomen in de arbeidsovereenkomst?

In beginsel heeft u als werkgever niet de bevoegdheid de in een arbeidsovereenkomst vastgelegde arbeidsvoorwaarden eenzijdig te wijzigen. Een arbeidsovereenkomst is immers gewoon een contract, waarbij beide partijen het eens moeten zijn over de inhoud. De medewerker zal dus moeten instemmen met een voorgestelde wijziging, van het nut waarvan u de medewerker zult moeten overtuigen.

Heb je een wijzigingsbeding opgenomen in de arbeidsovereenkomst, dan mag je de overeenkomst wijzigen zonder akkoord van je medewerker. Maar dit mag alleen als je belang zo zwaar telt, dat het belang van je medewerker hiervoor moet wijken.
Doorgaans vallen bedrijfseconomische of organisatorische omstandigheden onder dit zwaarwichtig belang.

Geen wijzigingsbeding openomen? Volgens de wet mag je altijd van een werknemer verwachten dat deze positief behoort in te gaan op voorstellen van de werkgever (goed werknemerschap). Je kunt dit terugvinden in artikel 7:611 BW. Een werknemer mag de voorstellen alleen afwijzen wanneer het redelijkerwijs niet van hem gevergd kan worden om het voorstel te aanvaarden.

Wat kan ik doen als ik de openingstijden wil wijzigen?

Niet alle medewerkers staan direct te springen om hun vertrouwde rooster om te gooien. Helaas kan dit leiden tot weerstand en verzet. Om je medewerkers enthousiast te maken over de veranderingen van jullie openingstijden kun je het volgende doen:

Betrek de medewerkers vanaf het begin van jouw plannen

Laat ze zien dat het noodzakelijk is de openingstijden en daardoor het rooster aan te passen (onze onderzoeksuitkomsten kunnen hierbij helpen)

Wat nog leuker is voor jou en je medewerkers is om je medewerkers mee te laten denken over de toekomstplannen. Wellicht komen er goede initiatieven uit die de medewerkers zelf kunnen gaan uitwerken!

Stel dat je toch te maken krijgt met een medewerker die weerstand blijft tonen. Hoe kun je ook deze medewerker meekrijgen in je toekomstplannen en een mogelijke ziekmelding voorkomen?

  • Ga met de medewerker in gesprek
  • Gun hem/haar wat meer tijd dan de anderen
  • Praat over zijn/haar belangen en probeer waar mogelijk tegemoet te komen
  • Blijf positief

Wat is een studiekostenregeling?

U kunt een studiekostenregeling overeenkomen als u de werknemer de gelegenheid biedt om een kostbare, (langlopende) opleiding te volgen en u deze opleiding ook bekostigt. Door de opleiding vergroot de werknemer niet alleen zijn kennis en vaardigheden; de opleiding draagt ook bij aan zijn/haar arbeidsmarktwaarde. Als bedrijf vergoedt u dan de kosten, maar verbindt er de clausule aan dat de werknemer de kosten geheel of gedeeltelijk terugbetaalt als hij voortijdig met de opleiding stopt of hij binnen een bepaalde periode na het behalen van het diploma ontslag neemt.

Hebben jullie een voorbeeldtekst studiekostenregeling?

Bekijk hier voorbeeld studieovereenkomst

Delen